sinterklaas
zwartepietstoomboot

Zwarte piet



De helper
Zwarte PietWaar komt zwarte Piet vandaan? De historici twijfelen tussen een aantal mogelijkheden. Allereerst is daar een Ethiopische wees, die als slaaf de vrijheid kreeg door (of: door toedoen van) Nicolaas. Uit dankbaarheid is hij bij de bisschop gebleven om hem als knecht te dienen. Hij kwam uit Ethiopië en was derhalve ruimschoots getint. Zijn naam was Piter. Een historisch aanvaardbare verklaring en dus niet leuk.
Een andere theorie wijst op het verschijnsel dat het in de 17e en 18e eeuw bij de Europese elite in de mode was een Moorse page als personeel in dienst te hebben. Hiermee zou de geboorte van het fenomeen zwarte Piet zijn verklaard. Iets minder waarschijnlijk maar toch niet leuk.
Dan is daar nog ene Liza Tetzner die een boek schreef, "Levende bezems". Daarin wordt verhaald dat staliaanse jongetjes uit lang vervlogen tijden in onze contreien dienst deden als schoorsteenveger. Zij kropen door de rookkanalen en gebruikten een roe om te vegen en een zak om de as in te verzamelen. Ook een theorie met een te hoog waarheidsgehalte om echt leuk te zijn. We zoeken verder en komen bij de sjamaan. We hadden al begrepen dat mensen geen afstand konden doen van de oude vertrouwde goden en van de daarbij behorende feesten. Omdat de sjamaan uit de praktijk van zijn functie werd gezet en niet opgevolgd, ontstond er een gebrek aan heidense afgodkennis. Die werd niet opgevuld door de geestelijkheid van de nieuwe geloofsorde. De onderscheiden verschillen tussen Wodan, Eckhard, Donar en Herne werden waziger. De rituelen werden geconfisqueerd door de nieuwe geestelijkheid met hun Christelijke saus. Wodan en Herne werden ten tonele gevoerd als Sint Nicolaas en zijn knecht.
Herne, de gehoornde, werd afgeschilderd als de duivel en symboliseerde zo het kwaad, geholpen door het masker dat gaandeweg gitzwart was geworden, en de stand van de hoornen dat zijn uiterlijk een grimmig karakter gaf. Zo kon Nicolaas zich des te beter als goede heilige profileren. In de 80-jarige oorlog werd Zwarte Piet almeer het symbool van het kwaad van de bezetter en kreeg hij zodoende een Spaans uniform aangemeten; hij draagt het nu nog. Hoe onwaarschijnlijk ook, deze verklaring voor Zwarte Piet is te serieus om leuk te zijn.
Kortom: Zwarte Piet is niet leuk, er is niets leuks aan hem te ontdekken. Hoe komt dat nou zo? Wel, vroeger had je een Piet met een streng en afschrikwekkend imago. Daarvan is hij beroofd onder invloed van het hedendaags welzijnsdenken. Sinds enige decennia wordt de zogeheten beschaafde wereld geteisterd door het denken en de opvattingen van de nieuwe geestelijkheid; de welzijnswerkers. En uiteindelijk worden wij allemaal beïnvloed door de opvatting dat er in de mens geen kwaad schuilt. Prominente slechteriken als Zwarte Piet bestaan dus niet. Straffen doe je niet meer en als je invloed wil uitoefenen op gedrag doe je dat door beloning van het goede. Met het onophoudelijk ventileren van dit denken heeft het geitenwollensokkenlegioen de klassiek straffende piet om zeep geholpen en rest voor hem slechts de functie van kado - aanleverende allochtoon.